Lễ hội Đình Chèm (phường Đông Ngạc, Hà Nội) từ lâu đã trở thành một trong những sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng tiêu biểu của vùng đất ven sông Hồng. Trong khuôn khổ lễ hội, Hội thi nấu chè kho là hoạt động độc đáo, vừa mang đậm bản sắc truyền thống, vừa thể hiện sự khéo léo, tinh tế của người dân địa phương. Trải qua nhiều mùa lễ hội, hội thi không chỉ góp phần giữ gìn nét đẹp văn hóa mà còn tạo sức lan tỏa mạnh mẽ, thu hút đông đảo du khách. Trong bối cảnh kỷ nguyên mới với nhiều đổi thay, việc bảo tồn và phát triển Hội thi nấu chè kho càng trở nên cần thiết, nhất là khi mùa lễ hội năm 2026 đang được kỳ vọng sẽ có nhiều điểm sáng tạo phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Công đoạn nấu chè tại Hội thi nấu chè kho Lễ hội Đình Chèm
Nhìn lại những mùa Lễ hội Đình Chèm đã qua, có thể thấy Hội thi nấu chè kho luôn là điểm nhấn đặc sắc. Mỗi năm, các tổ dân phố đều chuẩn bị công phu, từ việc chọn nguyên liệu, phân công nhân lực đến luyện tập kỹ năng nấu. Chè kho – món ăn tưởng chừng giản dị với nguyên liệu chính là đỗ xanh, đường và gừng – nhưng để đạt đến độ dẻo mịn, thơm ngon, lại đòi hỏi sự tỉ mỉ và kinh nghiệm lâu năm. Không khí hội thi luôn sôi nổi, rộn ràng tiếng cười, tạo nên một không gian gắn kết cộng đồng sâu sắc.
Công đoạn đóng khuôn, hoàn thành sản phẩm chè kho
Chuẩn bị cho mùa lễ hội năm 2026, ban tổ chức dự kiến sẽ đưa vào nhiều yếu tố đổi mới như ứng dụng công nghệ trong công tác tổ chức, tăng cường truyền thông trên nền tảng số, đồng thời nâng cao tiêu chí chấm thi gắn với vệ sinh an toàn thực phẩm và trình bày sáng tạo. Điều này phù hợp với định hướng xây dựng chính quyền địa phương hai cấp linh hoạt, hiện đại nhưng vẫn giữ gìn bản sắc truyền thống.
Quy trình tổ chức Hội thi nấu chè kho được thực hiện bài bản với nhiều bước rõ ràng. Trước hết là khâu đăng ký tham gia của các đội thi đến từ các tổ dân phố. Tiếp đó, ban tổ chức phổ biến thể lệ, tiêu chí chấm điểm và các yêu cầu về vệ sinh an toàn thực phẩm. Các đội tiến hành chuẩn bị nguyên liệu sạch, đảm bảo nguồn gốc rõ ràng. Trong ngày thi, các đội thực hiện nấu chè trực tiếp tại sân đình, trải qua các công đoạn như ngâm đỗ, đồ chín, giã nhuyễn, sên chè và trình bày sản phẩm. Cuối cùng, ban giám khảo sẽ chấm điểm dựa trên hương vị, độ mịn, màu sắc và tính thẩm mỹ.
Ban Giám khảo tiến hành chấm thi theo các tiêu chí đã đề ra
Theo bà Nguyễn Thị Hiện, Bí thư Chi bộ, Trưởng Ban Công tác Mặt trận TDP Đình, Hội thi nấu chè kho Đình Chèm không chỉ là cuộc thi ẩm thực mà còn là nơi lưu giữ ký ức văn hóa của làng. Bà nhấn mạnh rằng nét đặc sắc của hội thi nằm ở sự kết hợp giữa truyền thống và tinh thần đoàn kết cộng đồng, khi mỗi người dân đều góp một phần công sức để tạo nên thành công chung.
Ông Trần Đức Mỵ: Bí thư Chi bộ, Trưởng Ban Công tác Mặt trận TDP Hồng Ngự, cũng cho rằng hội thi là dịp để thế hệ trẻ hiểu hơn về giá trị văn hóa quê hương, từ đó nâng cao ý thức gìn giữ và phát huy truyền thống. Trong khi đó, bà Hứa Thị Minh Huệ, Giám đốc Trạm Y tế phường, đặc biệt nhấn mạnh đến công tác đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong hội thi. Bà cho biết, năm nay ban tổ chức đã tăng cường kiểm tra nguồn nguyên liệu, dụng cụ chế biến và điều kiện vệ sinh tại khu vực thi, nhất là trong bối cảnh thời tiết nắng nóng dễ gây ảnh hưởng đến chất lượng thực phẩm. Bà cũng lưu ý các đội thi cần chú trọng bảo quản nguyên liệu, sử dụng nước sạch và đảm bảo quy trình chế biến an toàn.
Hội thi nấu chè kho – nét văn hóa độc đáo của Lễ hội Đình Chèm – phường Đông Ngạc – Thành phố Hà Nội cần được giữ gìn cho muôn đời sau
Những thông điệp mà Hội thi nấu chè kho muốn lan tỏa không chỉ dừng lại ở việc tôn vinh ẩm thực truyền thống, mà còn là lời nhắc nhở về giá trị của sự đoàn kết, trách nhiệm cộng đồng và ý thức bảo tồn di sản. Hội thi trở thành cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa người dân địa phương và du khách gần xa.
Nhiều du khách khi đến với Lễ hội Đình Chèm đã bày tỏ sự thích thú khi được trực tiếp trải nghiệm không khí hội thi. Họ không chỉ được thưởng thức món chè kho thơm ngon mà còn được chứng kiến quy trình chế biến công phu, cảm nhận sự nhiệt tình và hiếu khách của người dân. Đối với nhiều người, đây là một trải nghiệm văn hóa đáng nhớ, góp phần làm phong phú thêm hành trình khám phá Hà Nội.
Hội thi nấu chè kho trong Lễ hội Đình Chèm là một minh chứng sinh động cho sức sống bền bỉ của văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại. Trước những cơ hội và thách thức của kỷ nguyên mới, việc bảo tồn và phát triển hội thi không chỉ là trách nhiệm của chính quyền và người dân địa phương, mà còn cần sự chung tay của toàn xã hội. Với những đổi mới sáng tạo dự kiến trong mùa lễ hội năm 2026, tin rằng Hội thi nấu chè kho sẽ tiếp tục tỏa sáng, trở thành biểu tượng văn hóa đặc sắc, góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội đến với bạn bè trong và ngoài nước.
Đoàn Mạnh Hùng: Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa – Thông tin và Thể thao phường Đông Ngạc